Zo krijg je medewerkers uit hun stoel

Duurzame inzetbaarheid
Achtergrondartikel
werknemers bewegen sport

Ons werk vraagt steeds meer van onze hersenen en in kantoorberoepen steeds minder van onze spieren. In de meeste opleidingen voor preventiemedewerkers is hier relatief weinig aandacht voor en dat is jammer. Want zitten is ongezond en kost de werkgever en maatschappij bakken met geld. Daarom tips over hoe je als preventiemedewerker de zittende medewerker kunt verleiden uit zijn stoel te komen.

We zitten in Nederland gemiddeld 11 uur per dag en veel daarvan gebeurt op of onderweg naar het werk. 54% van werkend Nederland voldoet niet aan de beweegrichtlijn van de gezondheidsraad en dat brengt risico’s met zich mee. Meer dan 8 uur per dag zitten geeft een 10-27% hogere kans op eerder sterven ten opzichte van 4 uur per dag zitten. Dat is na het pensioen pas zichtbaar, zal menig werkgever zeggen, maar er zijn ook op kortere termijn nadelen aan zitten. De kans op diabetes-2 en hart- en vaatziekten neemt toe en al veel langer is het effect van langdurig zitten op lage rugklachten bekend. Bewegen is ook goed tegen stress, de opgeslagen cortisol kan met bewegen op een gezonde manier het lichaam uit en de stressgevoeligheid daalt bij een goede conditie. En last but not least  zittende medewerkers zijn minder productief dan hun staande collega’s. Kortom genoeg argumenten om het er niet bij te laten zitten.

Laat het er niet bij zitten
Er zijn veel mogelijkheden om medewerkers minder te laten zitten. De een is snel in te voeren en bij de ander moet je wachten tot je naar een nieuw pand gaat of nieuw meubilair aanschaft. Zes voorbeelden op een rij van succesvolle maatregelen uit het verleden en heden.

1. Lange gangen
In 1986 bouwde toenmalige NMB Bank in Amsterdam zuidoost een revolutionair pand met 11 torens, waarbij de hoogste toren uit 6 etages bestond. Het gangenstelsel was meer dan 500 meter lang en de trappen waren aantrekkelijk vormgegeven en meer zichtbaar dan de liften. Zo kon je er voor een vergadering van op aan dat je een stuk moest lopen. Tevens was er bedrijfsfitness in het pand, werd in lunchtijd driftig hardgelopen in het Bijlmerpark en waren er douches en kluisjes voor fietsende medewerkers. Uit onderzoek bleek dat medewerkers die langdurige verzuimde en met een medische indicatie werden doorverwezen naar de bedrijfsfitness hun verzuim met 27 dagen op jaarbasis inkortte. Gevolg: uitrol naar nog vijf grote panden van toenmalig ING. Tijdens de crisis legde deze beweegformule helaas het loodje.

2. 34% sneller vergaderen
Het zit-sta bureau bestaat nog maar een jaar of tien en maakt de laatste jaren een grote opmars. Langdurig staan is ook ongezond, maar juist de mogelijkheid van afwisseling maakt het zo’n krachtige oplossing tegen de risico’s van langdurig zitten. Uit een Amerikaans uit 2016 bleek dat na invoering van zit-sta bureau’s medewerkers na een maand 23% productiever zijn. Na vijf maanden is dat zelfs 53%. En uit onderzoek van Peter Vink blijkt dat staand vergaderen 34% sneller gaat.

3. Fietsconditie
Maak het de medewerker makkelijker om met de fiets naar het werk te komen. Uit onderzoek uitgevoerd bij ING blijkt dat met drie keer per week woonwerk-fietsen de conditie met 16% stijgt. Zo kan een nog niet sportende medewerker met simpel woon-werk fietsen zijn gezondheid verbeteren. Ondersteun de aanschaf van een woonwerk fiets of vergoed de woonwerk kilometers per fiets in dezelfde mate als de auto. Verstrek een goed regenpak voor barre dagen, zorg voor goede douches en lockers en lok met dit soort maatregelen medewerkers die binnen 10 kilometer van het werk wonen uit de auto/trein/metro en op de fiets. Huur een paar sportieve probeerfietsen, waar medewerkers een try-out mee kunnen doen.

4. Denk staand
Waarom zou je achter een laag bureau al je werk zittend moeten doen?  Denken, bellen en praten kan staand. Menig medewerker kan op deze manier uren per dag het zittende bestaan verruilen voor staan. We staan er alleen niet bij stil dat dit een optie is.

5. Verken de omgeving
En wat dacht u van de wandel-BILA? Een overleg met een collega al wandelend doen. Of lunchwandelen. Veel medewerkers kennen de omgeving van hun bedrijf niet eens. Een kans om ze uit te dagen deze te leren kennen. Uiteraard hoort traplopen ook in deze rij. Hang mooie foto’s in het saaie trappenhuis en vraag medewerkers of ze die al gezien hebben.

6. Verdieping hoger naar de wc
De meer luchtige maatregelen liggen in de praktische hoek. Een kop koffie/thee/water halen voor je collega is verboden, dat mag hij alleen zelf doen. Printers en koffiecorners zijn altijd een stukje lopen en ga altijd naar het toilet op een andere verdieping. Bedrijfsfitness is ook altijd een goede maatregel om medewerkers aan het bewegen te krijgen. Bedrijven die daar zelf geen ruimte hebben voor bedrijfsfitness of daar te klein voor zijn, kunnen een abonnement bij lokale fitnesscentra betalen, subsidiëren of een eigen fitnessuur met goede begeleiding organiseren in een sportschool in de buurt.

Preventiemedewerkers: zo krijg je medewerkers in beweging
Medewerkers hun zitgedrag op laten geven, dat gaat niet zomaar. We zijn gewoontedieren. Als in beweging komen zo simpel was, hadden we heel werkend Nederland al lang in beweging gekregen. Wat kan je als preventiemedewerker doen om medewerkers te verleiden? Een paar dingen om rekening me te houden.

Noodzaak doet veranderen
Klachten kunnen vooral voor medewerkers die veel zitten en te weinig bewegen een gezonde motivator zijn. Werk samen met de bedrijfsarts, die ziet vaak als eerste de medewerkers met klachten en kan ze doorverwijzen. Maak een aantrekkelijk pakket maatregelen voor deze medewerkers, zodat ze genoeg kans krijgen in beweging te komen.

Laat de voordelen zien
Ook bij gezonde medewerkers kan het helpen om de voordelen te zien. Staand overleg gaat sneller, na een lunchwandeling ben je fitter en als je met de fiets thuis komt heb je ’s avonds meer energie over.

Maak kleine stapjes
Medewerkers hoeven geen topsporters te worden. Zeker als ze nooit bewogen hebben, is sporten een woord wat zelfs weerstand oplevert. Heb het liever over bewegen. Ieder uur minder zitten is er één, wees daar al heel blij mee.

Nieuwe gewoonte
Als iemand nooit bewogen heeft of gestaan heeft tijdens kantoorwerk gaat het om een nieuwe gewoonte. En daarvan is bekend dat het een aantal dagen (gemiddeld 21) duurt voordat een verandering een gewoonte is. Dus bedenk gedurende drie weken of langer een challenge voor medewerkers en beloon ze na die tijd als het ze gelukt is. De kans is groot dat een aantal het daarna als gewoonte volhouden.

Ondersteun met een patroon
Hoe komt dat nou, dat bij de één een goed voornemen strandt en bij de ander het wél tot ander gedrag leidt? Succesvolle veranderaars doen een aantal slimme dingen. Allereerst bedenken ze een nieuw patroon. Wandelen in de lunch betekent om 11.45 uur het alarm zetten, beslissen wat er in de middag nog af moet en wat naar morgen doorschuift en om 12 uur zoals gepland naar buiten. Pro-actief handelen, in plaats van om twee minuten voor 12 uur te bedenken dat het bijna tijd is. Het alarm is de trigger, die helpt om de nieuwe gewoonte uit te gaan voeren. Wat ook helpt is om collega’s uit te leggen wat je gaat doen of het samen met collega’s te doen. Het is een afspraak en om daar onderuit te komen moet je een extra stap zetten om het af te zeggen. En vier dat je het gedaan hebt. Voel hoeveel energie je ’s middags hebt gekregen door er even tussen uit te gaan.

Gaat dit nou met iedere medewerker lukken? Nee, uiteraard niet, maar met een slim stimuleringsprogramma krijg je een deel van de medewerkers zeker uit hun stoel. Daar zit voor de medewerker gezondheidswinst en voor het bedrijf productiviteitswinst in.

Huub Pennock is gecertificeerd ergonoom en traint preventiemedewerkers bij Arbo-profs.

 

 

 

 

Lees meer op overzichtspagina Preventie