Arbocatalogi maken gezond en veilig werken gemakkelijker

Beleid en overheid
Achtergrondartikel

Goede arbeidsomstandigheden dragen bij aan de gezondheid en veiligheid van werknemers. Zeker in de bouwnijverheid waar een aantal grote risico’s op de loer liggen, zoals een grote fysieke belasting, valgevaar, het inademen van gevaarlijke stoffen en lawaai. Toch is het niet altijd eenvoudig om precies de juiste arbomaatregelen te treffen. Soms door diezelfde omstandigheden, of omdat de juiste kennis ontbreekt. Met de arbocatalogi is het er een stuk gemakkelijker op geworden. Nu is het zaak dat werkgevers én werknemers met dit ´oplossingenboek´ aan de slag gaan.

Overzichtelijk samengevat, zeer volledig en gemakkelijk in het gebruik, zo laten de arbocatalogi zich nog het beste omschrijven. Voor eigenlijk álle knelpunten in de dagelijkse bouwpraktijk, waaronder valgevaar, lawaai en zwaar werk, is wel een oplossing voorhanden. De arbocatalogi staan op internet, waar de informatie met een paar muisklikken kan worden gevonden.

Praktische oplossingen 
Aan de arbocatalogi is jarenlang gewerkt door de sociale partners. De inhoudelijke kennis is geleverd door Arbouw. Er kan op drie manieren naar de informatie worden gezocht. Enerzijds langs de weg van het risico. Door bijvoorbeeld te zoeken op stof, volgt een uitleg over dit risico en komen de maatregelen overzichtelijk in beeld. Door te kiezen voor beroep, bijvoorbeeld timmerman-nieuwbouw, komen alle risico’s en maatregelen in beeld waarmee de werknemers in dit beroep te maken hebben. Sinds kort is daar de ingang ‘bouwtaak’ bijgekomen.
 
De maatregelen zijn gerangschikt volgens de zogenoemde arbeidshygiënische strategie. Dat betekent dat als eerste de bronmaatregelen (het voorkomen dat een risico kan ontstaan) worden gegeven. Daarna volgen de collectieve en organisatorische maatregelen (het oplossen van een risico dat is ontstaan). Het dragen van de persoonlijke beschermingsmiddelen geldt als laatste redmiddel.
 
In de catalogi zijn koppelingen opgenomen naar arbovriendelijke hulpmiddelen, digitale instrumenten, folders en brochures en relevante naslagwerken. Praktisch en dus direct bruikbaar.

Geen verplichting, wel raadzaam
Het fenomeen arbocatalogus beperkt zich niet alleen tot de bouwnijverheid. Feitelijk is er voor alle bedrijven en werknemers in Nederland op dit moment of in de nabije toekomst een catalogus voorhanden. Door deze te volgen, voldoen zij aan de Arbowet. In deze wet staan de doelen omschreven. De maatregelen die hier invulling aan geven, zijn de afgelopen jaren door de sociale partners in werkgroepen overeengekomen en in de catalogi samengevat. Elke catalogus die in gebruik wordt genomen, is door de overheid getoetst. In de praktijk gebeurt dit door de Inspectie SZW.
 
En daarmee is het draagvlak gecreëerd van zowel de werkgevers, de werknemers als de overheid. De doelen komen uit Den Haag, de sociale partners hebben deze voorzien van praktijkgerichte maatregelen en de overheid heeft hier vervolgens haar stempel opgezet.
 
Zorgen voor goede werkomstandigheden mag echter ook op een andere manier dan in de catalogus omschreven staat. Dan zal de werkgever wel moeten aantonen dat de gekozen aanpak net zo gezond en veilig is. Bijvoorbeeld met meetrapporten rondom het geluid dat een stuk gereedschap produceert. Bij de maatregelen uit de arbocatalogi is dit aanvullende bewijs niet nodig. Deze maatregelen zijn namelijk uitvoerig getest alvorens ze een plek in de catalogus hebben gekregen.
 
Geen arbocatalogus voor zzp’ers
Hebben de zelfstandigen een eigen arbocatalogus? Voorlopig niet. Zelfstandigen zonder personeel (zzp’ers) die op dezelfde arbeidsplaats als ‘gewone’ werknemers werken, genieten wel hetzelfde beschermingsniveau van veilig en gezond werken als werknemers in loondienst. Hierdoor zijn bijvoorbeeld maatregelen op de bouwplaats om lichamelijke belasting te verminderen voor zzp’ers en werknemers gelijk.
 
De arbocatalogi vind je op www.arbocatalogi-bouwnijverheid.nl

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Lees meer op overzichtspagina Preventie