De verdiepende RI&E: wat is dat en wanneer stel je die op?

Wet- en Regelgeving
Achtergrondartikel
De verdiepende RI&E: wat is dat en wanneer stel je die op?

Soms is het nodig dat naast de basis RI&E ook een verdiepende RI&E uitgevoerd wordt. In welke gevallen is dat zo en wat zet je erin? En moet de verdiepende RI&E ook getoetst worden?

De RI&E is een globale inventarisatie van de risico’s die voorkomen in een organisatie. Het gaat hier om overzicht van blootstelling aan verschillende risico’s in een bedrijf, bijvoorbeeld onder andere de gevaren van het werken met werktuigen, machines en andere hulpmiddelen. Ook het werken met bijvoorbeeld gevaarlijke stoffen is een risico dat in de RI&E benoemd zal moeten worden. Een verdiepende RI&E is eigenlijk precies wat de naam ook zegt: een nadere verdieping van risico’s die al globaal opgenomen zijn die de ‘basis-RI&E’. De aanwezige risico’s bepalen de diepgang van de RI&E. Kunnen de risico’s niet goed ingepast worden in de ‘basis-RI&E’, dan kan een verdiepende RI&E nodig zijn.  

Wanneer is een verdiepende RI&E nodig?

Bijvoorbeeld ten aanzien van gevaarlijke stoffen geldt dat de enkele constatering dat er een risico is op blootstelling aan specifieke gevaarlijke stoffen, nog niet met zich brengt dat er een complete inventarisatie is. Het arbobesluit bepaalt bovendien ten aanzien van specifieke gevaarlijke stoffen (art. 4.2a) dat dat de hoeveelheid, vorm van de arbeid en het aantal werknemers dat in aanraking komt met de gevaarlijke stof moet worden vermeld.

Er kan dan gekozen worden voor een verdiepende RI&E op dit specifieke onderwerp waarin deze punten nader uitgewerkt worden, omdat het opnemen van alle aanwezige risico’s in één document tot een onleesbaar geheel zou leiden. Een wijziging van de omstandigheden bij een bedrijf (bijvoorbeeld organisatorische veranderingen of een verhuizing) kunnen ertoe leiden dat een nieuwe inventarisatie van de risico’s nodig is, die uit praktisch oogpunt vervat kan worden in een verdiepende RI&E.  

Wat staat in het arbobesluit over onderwerpen en specifieke doelgroepen?

Aan een aantal onderwerpen en specifieke groepen werknemers dient op grond van het arbobesluit in de RI&E aandacht besteed worden. Deze onderwerpen kunnen bovendien in een verdiepende RI&E verder uitgewerkt worden. 

Het gaat om deze onderwerpen (met daarachter het artikel in het arbobesluit vermeld):

  • Jeugdigen (artikel 1.36);
  • Zwangere werknemers (artikel 1.41);
  • Psychosociale arbeidsbelasting (artikel 2.15);
  • Voorkoming en beperking van zware ongevallen met gevaarlijke stoffen (artikelen 2.2 t/m 2.5b);
  • Explosieve veiligheid (artikel 3.5c);
  • Gevaarlijke stoffen in het algemeen (artikel 4.2);
  • Aanvullende registratie gevaarlijke stoffen (artikel 4.2a);
  • Kankerverwekkende of mutagene stoffen en kankerverwekkende processen (artikel 4.13)
  • Biologische agentia (artikelen 4.85 en 4.97);
  • Fysieke belasting (artikel 5.3 b);
  • Beeldschermwerk (artikel 5.9);
  • Lawaai (artikel 6.7);
  • Trillingen (artikel 6.11b en 6.11c),
  • Kunstmatige optische straling (artikel 6.12d);
  • Elektromagnetische velden (artikel 6.12k);
  • Persoonlijke beschermingsmiddelen (artikel 8.2).

Andere onderwerpen: PSA, V&G, thuiswerken

Naast de nadere inventarisaties die volgen uit het arbobesluit (zie de lijst hierboven) kan er ook gekozen worden om ten aanzien van andere onderwerpen een verdiepende RI&E op te stellen. Bijvoorbeeld als het gaat om Psychosociale Arbeidsbelasting. Daarbij kan gebruik worden gemaakt van verschillende tools zoals de NOVA-WEBA vragenlijst van TNO of de Quick Scan Werkdruk van FNV.

Ook een Veiligheids- & Gezondheidsplan (V&G-plan) dat wordt opgesteld als op een bouwlocatie meerdere hoofd- en onderaannemer(s) samenwerken en waarin wordt opgenomen welke veiligheidsmaatregelen zij treffen om de veiligheid van de werknemers te waarborgen kan gezien worden als een voorbeeld van een verdiepende RI&E. Ook functie-RI&E’s, Taak Risico Analyses, Machine-RI&E‘s, gebouw-RI&E’s zijn voorbeelden van verdiepende RI&E’s.

Een ander heel actueel (ad hoc) onderwerp dat zich goed leent voor een verdiepende RI&E is de ‘Covid-RI&E’. Een praktijkvoorbeeld van een verdiepende Covid-RI&E is te vinden op de website van de arbocatalogus voortgezet onderwijs

Thuiswerken en de RI&E

Ook voor medewerkers die thuis of op een andere werkplek (beeldscherm)werk verrichten, moeten de arborisico’s in kaart gebracht worden. De IMA heeft daarvoor bjvoorbeeld een nieuwe module: Module 2.9 Thuiswerken.

Juridisch: alle verplichtingen gelden ook voor verdiepende RI&E

De verdiepende RI&E heeft an sich geen wettelijke basis (en wordt ook niet benoemd in de arbowet/ het arbobesluit). De wet maakt geen onderscheid in de verschillende soorten RI&E’s.

Zoals hierboven beschreven zal een verdiepende RI&E veelal vanuit praktisch oogpunt opgesteld worden, maar juridisch gezien vallen beide RI&E’s onder artikel 5 van de Arbowet, dat bepaalt dat alle risico’s schriftelijk moeten worden geïnventariseerd en geëvalueerd. Alle verplichtingen die gelden voor de ‘gewone’ RI&E gelden dus óók voor de verdiepende RI&E. De verdiepende RI&E dient dus óók up to date gehouden te worden én getoetst te worden door een gecertificeerd arbo-deskundige (art. 14 lid 1 onder a Arbowet).

Oók het sanctiebeleid is onverkort van toepassing op de verdiepende RI&E, wat concreet betekent dat wanneer de Inspectie SZW vindt dat de RI&E onvolledig is doordat een bedrijf heeft nagelaten de arbeidsrisico’s te onderzoeken (onder het mom van ‘die verdiepende RI&E komt er wel een keer’) er een waarschuwing gegeven kan worden of een boete.

Bedrijven doen er daarom goed aan óók aandacht te besteden aan de verdiepende RI&E’s en die niet te lang op de plank te laten liggen.

Zoekwoorden: 
RI&E
gevaarlijke stoffen
machine RI&E
Arbobesluit
2-daagse training Verdiepende RI&E gevaarlijke stoffen
U maakt zelf een verdiepende RI&E gevaarlijke stoffen en beoordeelt casussen, voert metingen uit en oefent met het opzetten van registratiesysteem. Een tweeluik met theorie en praktijkervaring. 8 oktober en 4 november 2021 Hotel Postillion Utrecht-Bunnik
Lees meer op overzichtspagina RI&E